De roman in de viool

In tijden van liefde en oorlog is alles toegestaan. Aan dit gezegde heb ik meermaals moeten denken bij het lezen van het boek “De roman in de viool” van Natascha Solomons.
De roman vertelt het verhaal van de 19 jarige Elise Landau, een joodse jonge vrouw. Zoals vele joodse gezinnen in de jaren ‘30 voelt ook de familie Landau zich niet meer veilig in haar geliefde Wenen. Haar ouders, beide kunstenaars, hopen dat zij via relaties uit het kunstenaarsmilieu, een visum voor Amerika kunnen bekomen. Elise’s zuster, Margot, kan via haar man, een professor, een visum voor Amerika bekomen. Voor Elise zien haar ouders geen andere uitweg dan een vlucht naar het Engelse platteland, waar zij in de huishouding van weduwenaar Christopher Rivers een betrekking als dienstmeisje kan krijgen, in afwachting dat de familie haar kan laten overkomen naar Amerika. Elise kan zich maar moeilijk aanpassen aan haar rol van dienstmeisje. Het lijkt wel de omgekeerde wereld, vroeger in Wenen kende zij immers een leven waarin ze haar wensen en verlangens kon overmaken aan huispersoneel. De omgeving waarin ze terechtkomt maakt wel veel goed. Ze verblijft in een landhuis gelegen in een idyllische omgeving. Ze geniet van de nabijheid van de zee, de wisseling van de seizoenen en dan is daar ook nog de zoon des huizes, Kit Rivers. Beiden worden verliefd op elkaar en, alhoewel tegen de zin van Kits vader, beginnen ze een relatie. Hij verzoekt hun wel te wachten met te huwen tot ze elkaar beter kennen. Ondertussen verneemt Elise steeds minder van haar ouders en haar zus. Enkel haar zus is uiteindelijk in Amerika geraakt. Ze hoopt dat haar ouders nog veilig zijn in Wenen.Vaak zoekt Elise troost bij de viool. De koffer met de viool die haar vader,een schrijver, haar bij hun afscheid gaf. In deze viool heeft hij het manuscript van zijn laatste roman verborgen. Hij hoopte zijn roman op deze manier veilig het land uit te krijgen. Als de oorlog dan toch vroeger dan verwacht Engeland bereikt komt ook Elise’s veilige bestaan op de helling te staan. We vernemen het hele verhaal uit de mond van een op leeftijd zijnde Elise, jaren nadat de oorlog voorbij is.
Voor het tot stand komen van het hoofdpersonage, Elise, heeft de schrijfster zich gebaseerd op de ervaringen van een oudtante die als een soort kinderhulp in Engeland ging werken om aan de Duitse bezetting te kunnen ontsnappen. Ook de beschrijvingen van het landgoed en het dorp zijn geïnspireerd op het spookstadje Tynehan in het graafschap Dorset in het zuidwesten van Engeland. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd het stadje door Engelse militairen gevorderd en ondanks Churchills belofte is het nooit teruggegeven aan de oorspronkelijke bewoners. Het is nu nog steeds eigendom van het ministerie van Defensie. Beide gegevens waren voldoende voor de schrijfster om een meeslepende roman, met prachtige natuurbeschrijvingen, voorzien van de nodige romantiek alsook een treffend beeld van de Britse aristocratie aan haar lezers te presenteren. Het is een roman die vooral bijval zal vinden bij vrouwelijke lezers. Vele van hen zullen zich aangesproken voelen tot het personage Elise en samen met mij bevestigen dat in tijden van liefde en oorlog alles is toegestaan!